HomeDoanh thu theo khung giờ quán cafe: cách đọc số và xếp caQuán cafeDoanh thu theo khung giờ quán cafe: cách đọc số và xếp ca

Doanh thu theo khung giờ quán cafe: cách đọc số và xếp ca

Phân tích doanh thu theo khung giờ quán cafe là chia doanh thu mỗi ngày thành các khung như sáng sớm, trưa, chiều, tối, rồi so số bill và giá trị mỗi bill của từng khung trong ít nhất 4 tuần. Kết quả cho biết giờ nào cần thêm người pha chế, giờ nào nên chuẩn bị ít nguyên liệu, và giờ vắng có đáng mở cửa hay chạy khuyến mãi không.

Doanh thu cả ngày chỉ cho bạn biết quán bán được bao nhiêu. Nó không cho biết vì sao 7 giờ sáng khách phải chờ lâu trong khi 2 giờ chiều ba nhân viên đứng nhìn nhau. Bài này đi theo đúng thứ tự một chủ quán cafe cần làm: gom số liệu, đọc bảng, tính xem giờ vắng có lãi không, rồi đổi lịch ca và lịch chuẩn bị nguyên liệu. Nếu bạn cần phương pháp chung cho mọi loại cửa hàng, xem thêm bài cách tìm giờ cao điểm từ doanh thu theo khung giờ; bài này đi sâu vào những quyết định riêng của quán cafe.

Vì sao quán cafe nên xem doanh thu theo khung giờ thay vì theo ngày?

Vì quán cafe có nhịp rất rõ trong ngày, và chi phí lớn nhất là người đứng quầy được trả theo giờ chứ không theo doanh thu.

Một quán gần văn phòng thường đông vào sáng sớm (khách mua mang đi trước giờ làm), có thêm một nhịp nhỏ quanh trưa, chùng xuống đầu giờ chiều rồi lên lại khi tan học, tan làm. Quán gần trường học hay khu dân cư lại khác hẳn. Ví dụ, hai quán cùng doanh thu 9 triệu một ngày có thể cần lịch ca hoàn toàn khác nhau.

Nhìn theo khung giờ giúp trả lời ba câu mà số tổng không trả lời được:

  • Thiếu người lúc nào? Khung có nhiều bill nhất trong thời gian ngắn nhất là lúc khách chờ lâu và bỏ đi.
  • Thừa người lúc nào? Khung doanh thu thấp mà vẫn đủ người là tiền lương đang trả cho thời gian chờ.
  • Giờ yếu vì ít khách hay vì bill nhỏ? Hai nguyên nhân này cần hai cách xử lý khác nhau.

Cần thu thập dữ liệu gì và trong bao lâu?

Cần doanh thu từng giờ của ít nhất 4 tuần, tách ngày thường với cuối tuần, kèm số bill nếu lấy được và ghi chú những ngày bất thường.

  1. Lấy doanh thu theo từng giờ của mỗi ngày từ máy bán hàng. Nếu đang ghi tay, ghi tổng tiền mỗi giờ vào một cột trong sổ.
  2. Ghi số bill của mỗi khung nếu có thể. Doanh thu chia cho số bill ra giá trị trung bình mỗi bill, chỉ số quan trọng thứ hai sau doanh thu.
  3. Ghi chú ngày bất thường: mưa to, lễ, có sự kiện gần quán, đang chạy khuyến mãi, thiếu người. Khi tính trung bình, để riêng các ngày này.
  4. Tách ngày thường và cuối tuần thành hai bảng. Gộp chung sẽ làm khung đông cuối tuần kéo lệch khung ngày thường.
  5. Gộp giờ thành khung theo nhịp quán: ví dụ 6–9h, 9–11h, 11–13h, 13–15h, 15–17h, 17–20h, 20–22h. Khung nên khớp với lúc đổi ca hoặc lúc nhịp khách thay đổi, không cần đều nhau.
  6. Tính trung bình 4 tuần cho mỗi khung, rồi tính doanh thu mỗi giờ của khung (doanh thu khung chia số giờ trong khung) để so các khung dài ngắn khác nhau.

Dưới 2 tuần thì một trận mưa hay một ngày nghỉ lễ đủ làm sai kết luận. 4 tuần cho mỗi thứ trong tuần ít nhất 4 lần xuất hiện.

Đọc bảng doanh thu theo khung giờ quán cafe thế nào?

So doanh thu mỗi giờ của từng khung với mức trung bình cả ngày, rồi nhìn số bill và giá trị mỗi bill để biết khung yếu vì ít khách hay vì khách chi ít.

Ví dụ minh họa: một quán cafe vừa bán mang đi vừa có chỗ ngồi, mở 6h–22h. Số liệu là trung bình các ngày thường trong 4 tuần, không phải số liệu của quán thật.

Khung giờ Số bill TB Giá trị TB mỗi bill Doanh thu TB Tỷ trọng Doanh thu mỗi giờ so với TB
6–9h 70 32.000đ 2.240.000đ 24,8% 1,32 lần
9–11h 25 45.000đ 1.125.000đ 12,5% 1,00 lần
11–13h 40 38.000đ 1.520.000đ 16,8% 1,35 lần
13–15h 18 40.000đ 720.000đ 8,0% 0,64 lần
15–17h 30 30.000đ 900.000đ 10,0% 0,80 lần
17–20h 35 55.000đ 1.925.000đ 21,3% 1,14 lần
20–22h 12 50.000đ 600.000đ 6,6% 0,53 lần

Tổng doanh thu ngày là 9.030.000đ trong 16 giờ mở cửa, tức trung bình 564.375đ mỗi giờ. Cột cuối lấy doanh thu mỗi giờ của khung chia cho con số này. Đọc bảng:

  • 6–9h là khung chịu áp lực nhất: 70 bill trong 3 giờ, bill nhỏ vì khách mua một ly mang đi. Doanh thu mỗi giờ không cao nhất, nhưng số ly phải pha mỗi giờ thì cao nhất. Đây là khung cần người pha chế nhất.
  • 17–20h đông theo kiểu khác: ít bill hơn nhưng bill lớn (nhóm khách ngồi lại, gọi thêm đồ ăn). Cần người phục vụ bàn và dọn bàn nhiều hơn người pha chế.
  • 15–17h yếu vì bill nhỏ, không phải vì ít khách: 30 bill nhưng chỉ 30.000đ mỗi bill. Cách xử lý là gợi ý nâng size, thêm topping, món ăn kèm, không phải giảm giá kéo khách.
  • 13–15h và 20–22h yếu vì ít khách. Đây là hai khung cần tính xem có đáng giữ đủ người, có đáng mở cửa hay chạy khuyến mãi không (mục dưới).

Cách phân nhóm tùy bạn đặt, miễn giữ cố định trong các lần so sánh. Một quy ước dễ dùng: từ 1,2 lần trung bình trở lên là khung đông, từ 0,8 lần trở xuống là khung vắng (15–17h nằm đúng ranh giới), ở giữa là khung bình thường.

Khung giờ vắng có đáng mở cửa hay chạy khuyến mãi không?

Đáng mở nếu lãi gộp của khung đó lớn hơn chi phí chỉ phát sinh khi mở thêm giờ đó; chạy khuyến mãi chỉ có lợi khi số bill tăng đủ bù phần giá bị giảm.

Công thức cho mỗi khung (hoặc mỗi giờ) vắng:

  • Lãi gộp của khung = doanh thu khung × (1 − tỷ lệ giá vốn đồ uống).
  • Chi phí phát sinh thêm = lương theo giờ của số người đứng ca trong khung + điện, nước, máy lạnh chạy thêm giờ đó. Tiền thuê mặt bằng không tính vào, vì đóng sớm cũng không bớt được.
  • Lãi góp của khung = lãi gộp − chi phí phát sinh thêm. Dương thì giữ; âm thì cân nhắc đóng sớm, mở muộn hoặc bớt người.

Ví dụ minh họa: với quán ở bảng trên, giả sử tỷ lệ giá vốn là 35% và lương 25.000đ mỗi giờ. Tách khung 20–22h ra thì 21–22h chỉ có 4 bill, khoảng 160.000đ (giờ cuối khách gọi ít món hơn).

  • Lãi gộp 21–22h: 160.000 × 65% = 104.000đ.
  • Chi phí thêm nếu mở: 2 người × 25.000 = 50.000đ, cộng điện nước ước 40.000đ, tổng 90.000đ.
  • Lãi góp: 104.000 − 90.000 = 14.000đ. Vẫn dương nhưng rất mỏng. Bớt còn 1 người đứng ca thì lãi góp lên 39.000đ, nên quyết định hợp lý là giữ giờ mở cửa nhưng chỉ để 1 người, giao thêm việc dọn dẹp và chuẩn bị cho sáng hôm sau.

Với khuyến mãi khung vắng, tính số bill cần có để hòa phần lãi bị giảm. Khung 13–15h đang có 18 bill × 40.000đ, lãi gộp mỗi bill 26.000đ, tổng 468.000đ. Giảm giá 10% thì bill còn 36.000đ, lãi gộp mỗi bill còn 22.000đ (giá vốn vẫn 14.000đ). Cần 468.000 ÷ 22.000 ≈ 21,3, tức ít nhất 22 bill, thêm 4 bill (khoảng 22%) chỉ để giữ nguyên lãi như cũ. Nếu bạn không tin khuyến mãi kéo thêm được ngần ấy khách, đừng chạy. Bài cách đo hiệu quả và điểm hòa vốn của chương trình khuyến mãi có thêm cách tính khi khuyến mãi theo combo hay tặng món.

Dùng kết quả để xếp người pha chế và chuẩn bị nguyên liệu thế nào?

Lấy số bill mỗi giờ của khung đông nhất chia cho số bill một người pha chế làm kịp trong một giờ (bạn tự đo), rồi chuẩn bị nguyên liệu theo khung thay vì một lần cho cả ngày.

Số người pha chế cho khung đông. Đo vào một buổi sáng đông: một người pha chế làm kịp bao nhiêu bill trong một giờ mà khách không phải chờ quá lâu. Ví dụ minh họa: nếu giờ đông nhất trong khung 6–9h có khoảng 30 bill và một người làm kịp khoảng 15 bill mỗi giờ, khung đó cần 2 người pha chế cộng 1 người thu ngân. Con số năng lực mỗi quán mỗi khác (máy pha, thực đơn, có pha sẵn hay không), nên phải tự đo chứ đừng lấy số của quán khác.

Lịch ca gối đầu thay vì hai ca 8 tiếng. Khi đông sáng sớm và chiều tối, hai ca cố định 6–14h và 14–22h sẽ thừa người đầu giờ chiều. Ca ngắn bắt đầu lệch nhau (ví dụ một ca 6–11h, một ca 10–15h, một ca 16–22h) đặt người đúng vào khung đông. Cách tính số giờ công và dựng lịch ca chi tiết có trong bài phân ca nhân viên quán cafe theo dữ liệu bán hàng.

Nhóm khung Người đứng ca Nguyên liệu Việc nên làm trong khung
Đông, bill nhỏ (sáng mang đi) Ưu tiên người pha chế, thu ngân thao tác nhanh Pha sẵn cốt cà phê, đá, sữa đủ cho cả khung trước giờ mở cửa Chỉ bán, không nhận hàng, không kiểm kho
Đông, bill lớn (tối ngồi lại) Thêm người phục vụ bàn, dọn bàn Chuẩn bị món ăn kèm, topping từ cuối chiều Gợi ý món thêm khi khách gọi lần hai
Bình thường Đủ người theo lịch Bổ sung đợt hai theo lượng đã dùng buổi sáng Đào tạo người mới, thử món mới quy mô nhỏ
Vắng Tối thiểu, có thể 1 người Không pha mới số lượng lớn, dùng hết phần đã chuẩn bị Nhận hàng, đếm kho, vệ sinh máy, chuẩn bị cho khung đông kế tiếp

Chuẩn bị nguyên liệu theo khung. Lượng cần chuẩn bị cho một khung ≈ số ly trung bình của khung × định lượng mỗi ly. Chia việc chuẩn bị thành 2–3 đợt trong ngày, đợt lớn nhất trước khung đông nhất, để hạn chế phần pha sẵn bị bỏ cuối ngày. Cách đặt mức tồn tối thiểu cho từng nguyên liệu xem ở bài quản lý tồn kho quán cafe.

Trước khi đổi lịch, rà nhanh danh sách sau:

  • ☐ Đã có đủ 4 tuần số liệu, tách ngày thường và cuối tuần
  • ☐ Đã loại riêng những ngày mưa, lễ, khuyến mãi khỏi số trung bình
  • ☐ Đã biết mỗi khung vắng là do ít khách hay do bill nhỏ
  • ☐ Đã tự đo số bill một người pha chế làm kịp mỗi giờ
  • ☐ Đã tính lãi góp của giờ đầu và giờ cuối ngày trước khi đổi giờ mở, đóng cửa
  • ☐ Chỉ đổi một thứ mỗi lần (lịch ca, hoặc giờ mở cửa, hoặc khuyến mãi) và theo dõi 2 tuần rồi mới đổi tiếp
  • ☐ Đã báo nhân viên trước và giải thích bằng chính bảng số liệu

Làm việc này trên VMASS thế nào?

Nếu quán đang bán hàng trên phần mềm quản lý quán cafe nhà hàng VMASS, bạn lấy được doanh thu từng giờ mà không phải ghi tay:

  1. Khai báo giờ mở và đóng cửa: vào trang thông tin cửa hàng, nhập giờ quán bắt đầu bán vào ô Thời gian mở cửa và giờ đóng quầy vào ô Thời gian đóng cửa. Tiền mặt bằng và các khoản cố định sẽ được rải đều vào những giờ nằm trong khoảng này trên biểu đồ, nên quán mở 6h–22h phải nhập đúng 6h và 22h.
  2. Xem doanh thu theo giờ của một ngày: vào Báo cáo, chọn khoảng ngày bắt đầu và kết thúc cùng một ngày. Thẻ Biểu đồ doanh thu, chi phí hiện 24 mốc giờ từ 00:00 đến 23:00. Doanh thu mỗi giờ đã trừ chiết khấu và cộng thuế, phí của từng món. Chọn khoảng nhiều ngày thì biểu đồ chuyển sang xem theo ngày, không chia theo giờ.
  3. Tải số liệu về: ở menu góc trên của thẻ biểu đồ, bấm Tải về file Excel để lấy tệp gồm các cột Thời gian, Doanh thu, Chi phí. Làm vậy cho từng ngày trong 4 tuần, dán vào một bảng tính rồi tính trung bình theo khung như bảng ở trên.
  4. Lấy số bill theo ca: biểu đồ không đếm số hóa đơn theo giờ. Nếu quán bật mở ca và chốt ca, mỗi ca trong Lịch sử ca có Tổng đơn hàng và doanh thu trong ca; khi giờ đổi ca khớp với khung bạn chọn, đó là số bill của khung. Doanh thu ca tính theo đơn tạo trong ca và chưa trừ giảm giá, nên dùng để so số bill, còn tiền thì lấy theo biểu đồ. Cách chốt ca đúng xem ở bài quy trình chốt ca quán cafe.
  5. Nhận báo cáo qua email: trong cài đặt chung, mục Giờ báo cáo hằng ngày cho chọn các khung giờ hệ thống gửi email báo cáo doanh thu, tiện xem số ngay sau khung đông mà không cần mở máy.
  6. Đặt khuyến mãi đúng khung vắng: khi thêm chương trình ở mục Khuyến mãi, phần Khung giờ & ngày áp dụng cho nhập Từ giờ, Đến giờ và chọn các ngày từ CN đến T7, nên khuyến mãi chỉ chạy trong khung bạn đã tính.
  7. Phân quyền xem: nhân viên chỉ xem được biểu đồ nếu nhóm quyền của họ có quyền xem biểu đồ báo cáo. Quản lý ca cần quyền này, thu ngân thường không cần.

VMASS hiện không có sẵn bảng gộp doanh thu nhiều ngày theo từng giờ, không đếm số bill theo giờ và không tự gợi ý lịch ca, nên phần tính trung bình 4 tuần và xếp ca bạn vẫn làm trên bảng tính.

Câu hỏi thường gặp

Cần theo dõi bao lâu thì số liệu khung giờ đáng tin?

Ít nhất 4 tuần. Khi đó mỗi thứ trong tuần xuất hiện 4 lần, đủ để một ngày mưa hay một ngày lễ không kéo lệch trung bình. Nên tách ngày thường và cuối tuần, để riêng ngày có khuyến mãi hoặc sự kiện, và làm lại khi quán đổi thực đơn hay vào mùa khác.

Khung giờ vắng có nên giảm giá để kéo khách không?

Chỉ khi số bill tăng đủ bù phần lãi bị giảm. Theo ví dụ minh họa ở trên, với bill 40.000đ, giá vốn 14.000đ, giảm 10% thì cần thêm khoảng 22% số bill mới hòa. Nếu khung vắng vì bill nhỏ chứ không phải ít khách, gợi ý nâng size hay thêm món kèm thường hiệu quả hơn giảm giá.

Có nên đóng cửa sớm khi giờ cuối ngày vắng?

Không nên quyết bằng cảm giác. Tính lãi góp của giờ đó: doanh thu nhân với tỷ lệ lãi gộp, trừ lương người đứng ca và điện nước chạy thêm. Còn dương thì giữ giờ mở và bớt người; âm nhiều tuần liền mới cân nhắc đóng sớm, và báo trước cho khách quen.

VMASS có xem doanh thu theo giờ của nhiều ngày gộp lại không?

Không. Biểu đồ chỉ hiện từng giờ khi ngày bắt đầu trùng ngày kết thúc; nếu khoảng ngày dài hơn, mỗi mốc là một ngày. Bạn tải tệp Excel từng ngày rồi gộp trong bảng tính để tính trung bình theo khung giờ.

Phân tích doanh thu theo khung giờ không cần công cụ phức tạp, chỉ cần số liệu đủ dài và kỷ luật đổi từng thứ một. Bắt đầu từ khung đông nhất buổi sáng và giờ cuối ngày, vì đó thường là hai chỗ dễ thấy kết quả nhất về lương và hàng bỏ. Nếu muốn có sẵn doanh thu từng giờ thay vì ghi tay, bạn có thể đăng ký dùng thử miễn phí VMASS.